Tổng hợp các loại lưỡi cắt gạch trên thị trường

Căn cứ vào nhu cầu thị trường, hình dáng của phần đầu lưỡi và thân thép để chia ra một số hình dáng của các loại lưỡi cắt như sau:

Bản chất vật lý và nguyên lý vận hành của lưỡi cắt kim cương

Để lựa chọn hoặc tư vấn chính xác loại lưỡi cắt, việc hiểu rõ cấu tạo cốt lõi mang tính quyết định. Lưỡi cắt gạch thực chất là dòng lưỡi cắt kim cương (Diamond Saw Blade). Chúng không vận hành theo cơ chế “cắt đứt” thông thường mà hoạt động dựa trên cơ chế mài mòn ở tốc độ cao (Grinding).

Cấu trúc của phần me (segment) bao gồm hai thành phần chính: Hạt kim cương nhân tạo (Synthetic Diamond Grits) đóng vai trò là lưỡi cắt siêu nhỏ và Chất liên kết kim loại (Metal Bond/Matrix) làm nhiệm vụ giữ chặt các hạt kim cương này.

Khi lưỡi cắt quay với tốc độ vòng quay lớn (RPM cao), các hạt kim cương lộ ra ngoài bề mặt sẽ mài mòn vật liệu thành bột mịn (mùn/phoi đá). Theo thời gian, hạt kim cương cũ bị mòn và rơi ra, chất liên kết kim loại đồng thời bị mài mòn để lộ ra lớp hạt kim cương mới bên dưới. Đây gọi là cơ chế tự sắc hóa (Self-sharpening).

Nếu ma trận kim loại quá cứng so với vật liệu, hạt kim cương cũ mòn đi nhưng lớp kim loại không chịu mòn để lộ đá mới, dẫn đến hiện tượng lưỡi cắt bị lì (trơ me). Ngược lại, nếu liên kết quá mềm, lưỡi sẽ hao mòn cực kỳ nhanh.

Hình dáng của các loại lưỡi cắt trên thị trường

Loại 1: Lưỡi cắt gạch xẻ (hay còn gọi lưỡi răng, lưỡi cắt khô)

Loại xẻ này phần đầu me không liền mạch, số răng không có quy định cụ thể là bao nhiêu răng, chủ yếu là 6 răng – 4 răng – phổ thông là 8 răng. Chủ yếu là do thị trường và nhu cầu của người kinh doanh muốn đặt bao nhiêu răng. Phần than thép có các lỗ tản nhiệt hình tròn hoặc hình giọt nước.

Đối với loại này kết cấu khá đơn giản, dễ sản xuất, tản nhiệt tốt trong quá trình sử dụng, có thể cắt khô không cần thêm nước khi sử dụng, không cần dùng nhiều lực khi cắt, cắt ngọt và nhanh. Là loại lưỡi cắt phổ biến nhất trên thế giới về độ tiện lợi và hữu dụng. Sử dụng để cắt các vật liệu: Gạch, đá ốp lát các loại, cắt ngói, bê tông, gốm sứ…

Do nhu cầu thị trường hiện nay yêu cầu về độ ngọt của lưỡi, đối với lưỡi xẻ phổ thông là loại lưỡi xẻ thẳng, nhưng cũng có một số loại lưỡi xẻ nghiêng, lưỡi xẻ nửa me… Đồng thời cũng xuất hiện kết hợp giữa lưỡi Xẻ với những ưu điểm của lưỡi Đa năng.

Loại 2: Lưỡi cắt Liền (Là loại me liền mạch)

Loại này hay còn gọi là lưỡi cắt nước, lưỡi cắt ướt. Loại này me liền mạch không có rãnh ở phần me. Đối với loại lưỡi liền này yêu cầu khi cắt cần phải thêm nước khi cắt (một số trường hợp cắt khô được là do cách phối hợp hợp nguyên liệu và loại kim cương được sử dụng).

Lưỡi cắt liền khi sử dụng sẽ ổn định hơn, cân bằng và mịn đường cắt hơn so với lưỡi cắt khô. Lưỡi liền sử dụng phổ biến cho cắt đá ốp lát và gạch men.

Loại 3: Lưỡi Cắt Đa Năng

Lưỡi cắt đa năng gồm nhiều loại me khác nhau, nhiều loại khuôn khác nhau, như me lưới, me xếp, me thẳng…

Xem hình.

Đối với đặc thù của lưỡi đa năng là phần me liền nhau, không có phần rãnh xẻ, phần me thì có nhiều loại hình đặc thù khác nhau dành cho các thị trường khác nhau. Phần thân thép thường có các lỗ thoát mùn và thoát thanh hình tròn hoặc hình giọt nước hoặc có khi không có lỗ.

Đặc điểm của lưỡi cắt đa năng: Do hình dáng đặc thù của lưỡi đa năng với các khuôn me có các rãnh nhỏ, chủ yếu sử dụng công nghệ ép nóng, chính vì vậy phần lưỡi tản nhiệt tốt, đồng thời thoát mùn trong khi cắt đạt hiệu quả cao. Chính vì vậy, so với các sản phẩm thông thường có ưu điểm hơn là cắt khô ít bị cháy đầu lưỡi. Tốc độ cắt được cải thiện, đường nét cắt được mịn màng hơn. Ngoài ra lưỡi cắt đa năng được gia công tỷ mỷ đẹp mắt và đạt độ an toàn.

Tại một số nước Châu Âu và một số quốc gia phát triển, lưỡi cắt đa năng là loại lưỡi chiếm vị trí chủ đạo trên thị trường. Đối với Việt Nam từ 2016 trở lại đây, lưỡi đa năng bắt đầu chiếm vị trí khá cao trên thị trường lưỡi cắt gạch, đồng thời hiện nay được đại đa số thợ sử dụng vì sự hữu ích cũng như độ hiệu quả của lưỡi.

Đối với Me của lưỡi cắt gạch đa năng có thể phân chia làm 3 loại me chính như: Me thẳng to, me thẳng nhỏ và me thẳng vừa (xem hình), đồng thời do nhu cầu của thị trường mà hiện nay các loại me trên thị trường khá đa dạng.

Đối với loại me thẳng to: Đầu me chắc chắn, khỏe và kiên cố, thích hợp cắt với các vật liệu thường xảy ra va chạm mạnh trong quá trình cắt. Loại đa năng me to thích hợp cắt với các vật liệu như đá ốp lát các loại, cắt bê tông, cắt bê tông cốt thép…

Đối với loại me thẳng nhỏ: Loại này tản nhiệt khá tốt nên thường nếu sử dụng công nghệ ép nóng sẽ ít khi bị cháy lưỡi khi cắt khô, loại bỏ mùn và phoi đá khá tốt, đạt được độ ngọt khá cao trong khi cắt. Tuy nhiên phần đầu me sẽ không được kiên cố và rắn chắc như me thẳng to. Đối với loại này nên sử dụng cắt gạch men, gạch ốp cao cấp hoặc cắt các vật liệu đồng nhất giống nhau, hạn chế dùng tạp nham để cắt các vật liệu khác nhau.

Đối với loại me thẳng vừa: Khắc phục ưu nhược điểm được cả hai loại trên. Có thể cắt được hầu hết các vật liệu như gạch men, đá ốp lát, gốm sứ, ngói, thậm chí cắt các vật liệu kim loại như mái tôn, ống nhựa hoặc các loại thép phi nhỏ…

Nếu cùng một loại nguyên liệu để sản xuất ra 3 loại me trên độ ngọt sẽ được xác định:

Cắt ngọt nhất: Me thẳng nhỏ > Me thẳng vừa > Me thẳng to

Lưu ý đối với Nhân viên kinh doanh: Đối với giá thành của các loại lưỡi cắt gạch đa năng không khác nhau về chất lượng. Không phải mẫu me nào độc lạ mà giá cao hay giá thấp. Quan trọng là chất lượng của Hạt kim cương và phẩm cấp của hạt kim cương sử dụng trong lưỡi cắt.

Phân Tích Ma Trận Kim Cương Cho Nhân Viên Kinh Doanh

Để không bị đánh lừa bởi hình thức me bên ngoài và tư vấn chuẩn xác cho các nhà phân phối, đại lý, nhà thầu, nhân viên kinh doanh cần nắm vững mô hình giá trị cấu thành lưỡi cắt đa năng (hay còn gọi là Lưỡi cắt Turbo):

Giá trị thực tế của lưỡi cắt = Mật độ kim cương (Concentration) *Kích cỡ hạt (Grit Size) *Độ bền nhiệt của chất liên kết

• Mật độ kim cương (Diamond Concentration): Lưỡi cắt rẻ tiền thường giảm mật độ hạt kim cương xuống thấp và thay bằng bột sắt filler. Nhìn bề ngoài me vẫn dày dặn, hoa văn bắt mắt nhưng cắt vài mét là trơ hoặc mòn vẹt. Dòng lưỡi cao cấp duy trì mật độ hạt từ 25% đến 35% thể tích me.
• Kích cỡ hạt kim cương (Grit Size): Hạt kim cương to giúp cắt nhanh, thô (phù hợp me thẳng to cắt bê tông). Hạt kim cương mịn giúp mạch cắt sắc sảo, không mẻ (phù hợp me thẳng nhỏ cắt gạch men).
• Sai lầm trong tư vấn bán hàng: Thấy khách chê lưỡi cắt không ngọt liền tư vấn đổi sang loại me có hoa văn khác độc lạ hơn. Thực tế, nếu khách cắt gạch cứng (gạch Granite/Porcelain) mà lưỡi bị trơ, nguyên nhân là do chất liên kết quá cứng. Phải tư vấn dòng lưỡi có chất liên kết mềm hơn (Soft bond) để đá dễ lộ ra, hoặc hướng dẫn thợ mài lưỡi bằng cách cắt nhẹ vào các vật liệu có tính mài mòn cao như: cát thạch anh, bê tông xi cát hoặc gạch ống để làm lộ lớp kim cương mới.

Loại 4: Lưỡi cắt bảo vệ me

Đây là loại khá đặc biệt xuất hiện trên thị trường Việt Nam từ đầu năm 2018, chủ yếu với mục đích cắt tường. Hiện nay khá nhiều người đã sử dụng và quen với việc dùng để cắt đá hoa cương, cẩm thạch và các loại gạch men khác nhau. Dưới đây là một số loại lưỡi cắt đá bảo vệ me.

Đặc điểm: Me này có đặc điểm là phần hợp kim ở me sẽ làm tràn cả vào thân thép (như hình). Giúp cho phần thân thép cũng có tác dụng trong khi sử dụng.

Đối với các loại lưỡi cắt thông thường, phần thân thép dễ bị tổn hại như bị bào mòn, mỏng đi, dễ bị biến dạng hoặc nứt gẫy trong quá trình sử dụng. Chính vì vậy mà phần hợp kim tràn vào phần thân thép sẽ có tác dụng chống mài mòn và bảo vệ cho thân thép. Đồng thời hỗ trợ tích cực cho việc thoát mùn.

Loại này đặc biệt thích hợp cho việc cắt một số vật liệu cứng và kiên cố như đá ốp lát loại cứng, bê tông sỏi đá và bê tông cốt thép.

Hiện nay trên thị trường cũng có khá nhiều mẫu khác nhau. Chúng tôi sẽ phân thành mấy nhóm chính dưới đây: Lưỡi cắt bảo vệ me hàng liền- Lưỡi cắt bảo vệ me hàng xẻ- lưỡi cắt bảo vệ me loại đa năng. Dưới đây là ảnh 3 loại:

Trên đây là những đặc điểm me của lưỡi cắt gạch, ngoài ra đối với phần thân thép cũng có một số đặc thù ví dụ như phần thân thép được thiết kế giảm tiếng ồn, phần thân thép thiết kế để thoát mùn và phoi được nhiều hơn. Đồng thời một số công dụng khác như bản thép dầy hơn để chống rung, hoặc thêm ốp bảo vệ để tang độ chắc chắn cho lưỡi, hoặc thiết kế theo kiểu lươi tản nhiệt.

Phần nội dung trên là giới thiệu tổng quan về phần me và phần thân của lưỡi cắt gạch được sản xuất theo công nghệ lò nung có thể là ép nóng hoặc có thể là ép lạnh. Ngoài ra còn giới thiệu một số sản phẩm tùy theo công dụng và mục đích sử dụng của từng loại sản phẩm.

Giải pháp kỹ thuật chống lại hiện tượng “Mài mòn chân me” (Undercutting)

• Tại sao công nghệ bảo vệ me lại cực kỳ quan trọng?

Khi cắt sâu vào các vật liệu có tính mài mòn cao như bê tông cốt thép, đá hoa cương hoặc tường gạch, lượng mùn/phoi đá sinh ra rất lớn. Dưới áp lực và tốc độ vòng quay cao, các hạt mùn này cuộn ngược lại và chà xát liên tục vào phần tiếp giáp giữa me kim cương và cốt thép (thân đĩa). Hiện tượng này trong kỹ thuật gọi là Undercutting (mài mòn chân me). Nó làm cho phần thân thép tại chân me bị mỏng đi nhanh chóng trước khi hạt kim cương kịp mòn hết.

• Hệ quả nguy hiểm:

Chân me bị mài mòn quá mức sẽ khiến toàn bộ phân đoạn me kim cương bị bong ra khỏi đĩa cắt khi đang quay với tốc độ hàng ngàn vòng/phút, bay tự do gây tai nạn lao động nghiêm trọng hoặc làm hỏng hoàn toàn vật liệu đang gia công. Việc phủ tràn hợp kim kim cương xuống thân thép giúp hấp thụ toàn bộ lực chà xát của phoi, kéo dài tuổi thọ tổng thể của đĩa cắt thêm 35% – 50%.

Bảng so sánh các loại lưỡi cắt trên thị trường

Tiêu chí	Lưỡi cắt xẻ (Cắt khô)	Lưỡi cắt liền (Cắt ướt)	Lưỡi cắt đa năng (Turbo)	Lưỡi cắt bảo vệ me
Tốc độ cắt	Rất nhanh	Trung bình	Nhanh	Trung bình đến Nhanh
Độ mịn mạch cắt	Thô, dễ mẻ cạnh	Mịn, không mẻ	Rất mịn, ít mẻ	Tùy thuộc cấu trúc nền
Khả năng tản nhiệt	Xuất sắc (Cắt khô tốt)	Kém (Bắt buộc dùng nước)	Tốt (Cắt khô với công nghệ ép nóng)	Tốt
Chống mài mòn thân	Tốt	Tốt	Tốt	Xuất sắc (Chống undercut)
Ứng dụng tối ưu	Bê tông thô, ngói, gạch đá ốp lát	Gạch men, đá Marble	Gạch đa chất liệu, đá Granite	Đá hoa cương cứng, tường sâu

Phân tích công nghệ chế tạo cốt lõi: Ép nóng (Hot-Pressed) vs Ép lạnh (Cold-Pressed)

Quy trình sản xuất phần me quyết định trực tiếp đến tính liên kết bền vững của hạt kim cương và độ an toàn khi vận hành:

• Công nghệ Ép lạnh (Cold-Pressed / Sintered): Hợp kim bột kim loại và kim cương được ép thủy lực ở nhiệt độ phòng để tạo hình phôi, sau đó mới đưa vào lò nung thiêu kết mà không có áp lực gia tải. Lưỡi cắt sản xuất theo công nghệ này có độ mật độ phân bổ hạt không đậm đặc bằng, giá thành rẻ, thích hợp cho các ứng dụng cắt vật liệu mềm, tải trọng nhẹ.
• Công nghệ Ép nóng (Hot-Pressed): Quá trình ép khuôn và thiêu kết diễn ra đồng thời dưới áp lực cơ học cực cao ở nhiệt độ nung đỏ kim loại. Phương pháp này ép chặt các lỗ rỗng vi mô trong ma trận kim loại, giúp phân đoạn me đạt độ nén tối đa, giữ hạt kim cương chặt hơn gấp nhiều lần. Do đó, lưỡi cắt ép nóng bền bỉ vượt trội, chịu được sốc nhiệt khi cắt khô liên tục và không bị bong me.

Các câu hỏi thường gặp của người dùng

1. Tại sao lưỡi cắt gạch của tôi đang cắt rất ngọt tự nhiên lại bị trơ, cắt không đứt và bốc khói?

Trả lời: Hiện tượng này gọi là lưỡi cắt bị lì (trơ me). Nguyên nhân do bạn vừa cắt qua một vật liệu quá cứng, khiến các hạt kim cương trên bề mặt bị mòn phẳng đi, nhưng chất liên kết kim loại bao quanh quá cứng nên không chịu mòn để lộ lớp kim cương mới bên dưới.

• Cách khắc phục: Bạn không được vứt bỏ lưỡi cắt. Hãy cho máy cắt nhẹ 3 – 5 đường vào một khối bê tông thô, đá mài hoặc gạch gốm nung mềm, sau đó thêm nước đồng thời cắt. Tính mài mòn của các vật liệu này sẽ bào mòn bớt lớp xơ kim loại bên ngoài, giúp “mở lưỡi” và làm lộ ra các hạt kim cương sắc bén mới.

2. Lưỡi cắt ướt (lưỡi liền) có thể dùng để cắt khô hoàn toàn được không?

Trả lời: Về mặt kỹ thuật nếu cắt ít thì có thể sử dụng, về mặt lý thuyết thì KHÔNG NÊN. Lưỡi cắt liền không có các rãnh xẻ co giãn nhiệt và không có khe thông gió. Nếu cắt khô, nhiệt độ ma sát tăng nhanh làm giãn nở không đều giữa phần rìa me và lõi thép, gây ra hiện tượng nứt chân me, cong vênh đĩa cắt, nguy hiểm hơn là làm vỡ nát mạch gạch men đắt tiền của bạn. Chỉ sử dụng cắt khô khi dòng sản phẩm đó được nhà sản xuất ghi rõ nhãn “Dry Use” nhờ công nghệ liên kết ma trận đặc biệt.

3. Làm sao để nhận biết một lưỡi cắt gạch chất lượng tốt bằng mắt thường trước khi mua?

Trả lời:

Hãy quan sát kỹ phần me (segment) của lưỡi. Lưỡi chất lượng cao có bề mặt me thô ráp nhẹ do các hạt kim cương nhân tạo phân bổ đều và mật độ dày, màu sắc lớp hợp kim kim loại đồng nhất, không bị xỉn loang lổ. Ngoài ra, đối với dòng đa năng hạt hợp kim nhỏ, màu đồng nhất, mịn, đường me ép rõ ràng chính xác. Thân thép của lưỡi tốt thường dày dặn 1.2mm – 1.4mm)cho đĩa phi 110mm, gõ nhẹ nghe tiếng đanh, trong, chứng tỏ cốt thép có độ căng vững chắc (tensioned) giúp chống rung lắc tốt khi lắp vào máy cầm tay chạy ở tua vòng cao.

Trên đây là toàn bộ nội dung do Công ty Duy Linh nghiên cứu qua quá trình tìm hiểu tại từng nhà máy với các công nghệ khác nhau. Mọi sao chép nếu chưa được phép đều là vi phạm pháp luật. Hy vọng những thông tin trên sẽ phần nào cung cấp đến quý độc giả những kiến thức quan trọng về ngành này. Xin thay mặt đội ngũ COROLLA cảm ơn quý độc giả.

Mọi thông tin liên hệ tư vấn, mua hàng hoặc trao đổi đóng góp ý kiến xin liên hệ Hotline: 0328.819.819

Xem thêm bài viết: >>>>Quy trình sản xuất lưỡi cắt gạch